ETIMOLOGIO ESPERANTO

Etimologio: deveno de esperantaj radikoj. La greka vorto ετυμολογία (vidu ETUMOS ) implicas du lingvajn postulatojn. Unue, ke lingvoj evoluas; ke vortoj ŝanĝiĝas forme kaj signife dum jarcentoj....
Viena

Etimologio: deveno de esperantaj radikoj. La greka vorto ετυμολογία [-etumologia-] (vidu ETUMOS ) implicas du lingvajn postulatojn. Unue, ke lingvoj evoluas; ke vortoj ŝanĝiĝas forme kaj signife dum jarcentoj. Due, ke tiu evoluo ĉefe estas difektiĝo kaj ke la plej malnova signifo estas la vera signifo de la vorto. Se la unua aserto estas facile pruvebla, la dua ŝajnas iom naiva. Hodiaŭaj lingvistoj estas konvikitaj ke signifo de vorto dependas de kompleksaj rilatoj kiujn ĝi havas kun aliaj vortoj de la koncernata lingvo kaj de la kunteksto kie ĝi estas uzita, senrilate al historiaj faktoroj. Tamen, retroiro al la origina vorto, kiel arkeologio, restas fascina por la menso. La deveno de la plimulto de Esperantaj vortoj estas multlingva. Tio signifas ke vorto kiu troviĝas en pluraj gravaj lingvoj, havas pli grandan ŝancon ankaŭ troviĝi en Esperanto sub formo ĝenerale proksima al la latina. Tiu multdeveneco estas propra al la lingvo Esperanto. Ĉar la latina ludis grandan rolon en Eŭropo, ĝi do malrekte ankaŭ influis Esperanton. Siatempe, la Helena influis la Latinan, kaj oni nun rekonas tiun malnovajn grekajn radikojn. Multe da novaj vortoj estis freŝdate kreitaj el grekaj radikoj. Oni hipotezis ke ĉiuj lingvoj eŭropaj devenas el pra-lingvo kiun oni nomis la Hindo- Eŭropan. Al la Hindo-eŭropa apartenas ankaŭ la Sanskrita. Ĉiuj originaj pra-radikoj ankoraŭ ne estas malkovritaj, kaj multaj restas konjektaj. Vi trovos sube la pra-radikojn de esperantaj vortoj, kiam ili estas konataj. Por pliaj klarigoj referencu al Ebbe VILBORG: Etimologia vortaro de Esperanto (5 vol) ISBN: 91 85288 179/195 /217/225/233. André CHERPILLOD: Konciza etimologia vortaro. ISBN: 92 9017 082 4. Mi ne intencas anstataŭigi tiujn librojn. Mi komencis aldoni kelkajn gravajn lingvojn; sed mi timas ke la dokumento iĝos tro granda. Kiam mi havos sufiĉe da pra-radikoj, mi aldonos kelkajn klarigojn pri strangaj devenoj. Tiuj kiuj deziras lerni lingvon rapide trovos samfamiliajn vortojn. Por lokigi esperantan vorton, uzu la Esperantan indekson . Surretigitaj artikoloj KONTRIBUAJO AL LA STUDO PRI LA INFLUOJ DE LA JIDA SUR ESPERANTON (Claude Piron) Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 1 de 520 12/12/14 12:47

 

GREKAJ VORTOJ EN ESPERANTO(Angelos TSIRIMOKOS) Ebbe Vilborg: Etimologia vortaro de Esperanto, vol. 4: N-R. Malmö 1995: Eldona Societo Esperanto. Vortkreaj procezoj de Esperanto(Christer O. Kiselman) ESPERANTO, A WESTERN LANGUAGE ? (Claude Piron) LANGUE OCCIDENTALE, L’ESPÉRANTO ? (Claude Piron) Evolution Is Proof of Life A few notes on the evolution of Esperanto (Claude Piron ) ENCIKLOPEDIO PRI FILOZOFIO. KONTRIBUAĴO AL LA STUDO PRI LA INFLUOJ DE LA JIDA SUR ESPERANTON(Claude Piron Elfrancigis: Doron Modan) Mi aldonis ligilon al ReVo kiam eblis (Ne ĉiuj vortoj estis pritraktitaj kiam mi kontrolis). Okazas ke la rilato al la originala Hindo-europa radiko estas malproksimega, sed ĉiam ekzistas rilato klarigebla. Mi uzis iso-639-2 kodojn por la lingvoj. amh (Amhara) ara(Araba) arc(Aramea) bel(Belorusa) bre(Bretona) bul(Bulgara) cat(kataluna) cel(Celta) ces(Ĉeĥa) cos(Korsika) dan(Dana) deu(Germana) eng(Angla) epo(Esperanta) fra(Franca) grc(Malnova Greka) goh(malnova Germana) heb(Hebrea) hun(Hungara) ile(interlingue/okcidentala) ina(interlingva) ine(Hindo-Eŭropa) isl(Islanda) ita(Itala) lat(Latina) lit(Litova) nld(Nederlanda) nor(Norvega) oci(Okcitana) pol(Pola) pro(malnova Provencala) roa(Romanĉa) rus(Rusa) san(Sankrit) slk(Slovaka) spa(Hispana) sqi(Albana) sve(Sveda) tur(Turka) vol(volapuka) Vidu la kodojn ĉi tie. Se vi rimarkas eraron aŭ mankon, bv. sendi mesaĝon al Remuŝ Evoluo de la paĝo: Kion mi planas fari. A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W Y Z -A ( gramatiko: adjektivo ) ↓ plura Esperanta: [-a] ABASO ( Abaso ) ↓ Araba Esperanta: [abaso ] [abasido ] —► Vira antaŭnomo arabdevena (laŭvorte severa, malserena), uzata precipe en la islama mondo. —► Ano de la dua dinastio da ĥalifoj (749–1298), rektaj posteuloj de Abaso la onklo de Muhamado ABAX/ABAKOS ( tabulo, tableto, ludtablo ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [abako] Latina: abacus( abako ) — Malnova Greka: αβαξ/αβακος ( tabulo ) ( tableto ) ( ludtablo ) ← heb:avaq ( tabelo ) — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 2 de 520 12/12/14 12:47

 

Franca: abaque ( abako ) — Hispana: ábaco ( abako ) — Itala: àbaco ( abako ) — Portugala: ábaco ( abako ) — Kataluna: àbac ( abako ) — Rusa: абака ( abako ) — Pola: abak(us)( abako ) — Slovaka: abakus ( abako ) — Hungara: abakusz ( abako ) — Germana: Abakus ( abako ) — Nederlanda: abacus ( abako ) — Angla: abacus ( abako ) — Hebrea: avaq ( polvo ) ( polva tabuleto ) — ABBA ( patro ) ↓ Aramea Esperanta: [abato ] ← arc:abba [abevilio ] Malnova Greka: αββα ( patro ) — Latina: abbas-abbatis ( abato ) — Franca: abbé ( abato ) — abbesse ( abatino ) — abbatial( abata )( abateja )( monaĥeja )( abatmonaĥeja ) — abbaye ( abatejo ) — abbevilien ( abevilia ) — Itala: abate ( abato ) — abadia(arka) ( abatejo ) — abatino ( juna abato ) ( seminariano ) ( afektulo ) ( dando ) — abbazìa ( abatejo ) ( abateco ) — abbaziale ( abateja ) ( abata ) — Hispana: abad ( abato ) — abadia ( abatejo ) ( abatinejo )( abateco ) — Portugala: abbade ( abato ) — Nederlanda: abt ( abato ) — abdis ( abatino ) — abdij ( abatejo ) — Germana: Abt — Abtei ( abatejo ) — Äbtissin ( abatino ) — Angla: abatial( abata )( abatina )( abat(in)eja ) — abbacy( abateco ) — abbess ( abatino ) — abbey ( abatejo ) ( abatinejo )( monaĥ(in)aro ) — abbott( abato ) — Rusa: аббат ( abato ) — аббатиса ( abatino ) — аббатство ( abatejo ) — Pola: abatysa( abatino ) — opat — Slovaka: pát ( abato ) — abatiša ( abatino ) — opátstvo ( abatejo ) — Ĉeĥa: opat ( abato ) — abatyše ( abatino ) — opatství ( abatejo ) — Belorusa: абат ( abato ) — абатыса ( abatino ) — абацтва ( abatejo ) — Hungara: apát ( abato ) — Dana: abbed — Norvega: abbed — Sveda: abbot — Finna: apotti — Aramea: abba ( patro ) — Hebrea: abba ( patro ) — —► abbaabba estas infana balbuto por diri patro Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 3 de 520 12/12/14 12:47

 

—► lat:abatis ( de la abato )+villa ( vilaĝo ) —► Abbeville estas urbo en Norda Francio, kie oni trovis la plej malnovajn artefaktojn de paleolotika industrio ABEL ( pomo ) ↓ Hindo-Europa Esperanta: [abelio] Angla: apple( pomo ) — Germana: Apfel — Apfelbaum( pomarbo ) — Apfelblüte( pomfloro ) — apfelförmig( pomforma ) — Apfelgehäuse( pomkernujo ) — Apfelgetriebs( pomkernujo ) — apfelgrün( pomverda ) — Apfelkern( pomkerneto ) — Apfelsine( oranĝo )( oranĝarbo ) — Apfelsinmarmelade( oranĝa marmelado ) — Apfelstiel( pomtigeto )( tigeto de pomo ) — Apfelwickler( pomtordulo )( pomtortriko ) — —► Clark ABEL(brita botanikisto 1780-1826) —► Abella(lat): urbo de Kampanio (italio) fama pro siaj pomoj ABIES/ABIETIS ( abio ) ↓ Latina Esperanta: [abio ] ← lat:abies Malnova Greka: βιος — Latina: abies/abietis ( abio ) — Hispana: abeto ( abio ) — Itala: abetàia ( abiaro ) ( abiejo ) — abéte ( abio ) ( piceo ) — Portugala: abete ( abio ) — Volapuka: biet( abio ) — Ido: abieto — Interlingue/okcidentala: abiete — Interlingua: abiete — —► longe vivanta: grc: α ( -eg )+βιος ( vivo ) (duba etimologio) ABRAKADABRA ( abrakadabra ) ↓ mezepoka latina Esperanta: [abrakadabra] —► eble el aramea deveno: ABhRA KADIBhRA ( mi kreos kiel estas parolate ) ABROTONON ( abrotano ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [abrotano ] ← grc:αβροτονον Malnova Greka: αβροτονον — Latina: abrotonum — Itala: abrotano — Hispana: abrotano — ABT ( Abt ) ↓ nomo Esperanta: [abta] —► Nomo de svisa inĝeniero Roman ABT (1850-1933), fevoja specialisto ABU ( monato ) ↓ babilona Esperanta: [abo ] Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 4 de 520 12/12/14 12:47

 

—► 11a juda monato AC ( kuracilo ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [panACeo] Moderna Greka: το ἀκος( la kuraĉcilo ) — πανακεια( ) — πανακης( ) — Franca: acologie( ) — panacée( panaceo ) — ACAJABA ( mahagono ) ↓ tupia Esperanta: [akaĵuo] Angla: cashew( akaĵuarbo, akaĵuujo ) — cashew nut( akaĵunukso ) — Belorusa: кэш’ю (дрэва)( akaĵuarbo, akaĵuujo ) — кэш’ю (арэх)( akaĵunukso ) — Finna: acajouomena( akaĵuo ) — cashewpähkinä( akaĵunukso ) — Franca: pomme de cajou( akaĵuo ) — anacardier( akaĵuarbo, akaĵuujo ) — noix de cajou( akaĵunukso ) — Germana: Cashewapfel( akaĵuo ) — Cashewbaum, Akajoubaum( akaĵuarbo, akaĵuujo ) — Cashewnuss, Akajounuss, Kaschunuss( akaĵunukso ) — Hispana: nuez de caoba( akaĵunukso ) — Hungara: akazsufa gyümölcse( akaĵuo ) — akazsufa( akaĵuarbo, akaĵuujo ) — kesudió, akazsudió( akaĵunukso ) — Itala: pome di Acagiù( akaĵuo ) — noce di Acagiù( akaĵunukso ) — Nederlanda: acajouboom( akaĵuarbo, akaĵuujo ) — cashewnoot( akaĵunukso ) — Pola: orzech cashew( akaĵunukso ) — Portugala: akajú( mahagono ) — caju( akaĵuo ) — cajueiro( akaĵuarbo, akaĵuujo ) — castanha de caju( akaĵunukso ) — Rusa: акажу, кешью( akaĵuarbo, akaĵuujo ) — орех кешью( akaĵunukso ) — Sveda: acajoufrukt( akaĵuo ) — cashewnöt( akaĵunukso ) — —► tupia: lingvo el Brazilo. —► La vorto alvenis tra la portugala. „Acaju” (por) estas la frukto de la arbo „cajueiro” ACCIACCARE ( premegi ) ↓ Itala Esperanta: aĉakaturo — Itala: acciaccatura — acciaccare — Hispana: achacar — Portugala: achacar — ACHERON ( nomo de rivero ) ↓ Latina Esperanta: [ĥerono] [aĥerontio] [akerontio] Latina: Acheron — acherontia — ACHEUL ( Acheul ) ↓ fr Esperanta: [aĉeŭleo ] ← la vilaĝo SAINT-ACHEUL kies patrono estas Sankta Acheul ACIOLUS ( Aciolus ) ↓ Latina Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 5 de 520 12/12/14 12:47

 

Esperanta: [aĉeŭleo] Latina: Aciolus — Franca: acheuléen — Saint-Acheul — —► Aciolus: nomo de sanktulo martirigita ĉirkaŭ 300 AD ( al ) ↓ Hindo-Europa Esperanta: [abatiso] [abandono] [aboni] [aĉeti] [adaĝo] [adapti] [abutmento] [adekvata] [adepto] [adesivo] [adheri] [adiaŭ] [adicii] [adipo] [adjektivo] [adjekto] [adjudanto] [adjudiki] [adjunkto] [adjutanto] [administracio] [administratoro] [administri] [admiri] [admitanco] [admoni] [adoleski] [adolto] [adopti] [adori] [adrenalino] [adreso] [adsorbi] [adstringi] [adukcio] [adukti] [aduktoro] [adulteri] [adulti] [advekcio] [adverbialo] [adverbo] [adventico] [adventiva] [advento] [adversa] [advokato] [afabla] [afekcii] [afekti] [afektiva] [aferenta] [afero] [afidavito] [afikso] [afinacii] [afina] [afiŝo] [aflikti] [afranki] [afrikato] [aglomerato] [aglomeri] [aglutini] [agnato] [agnoski] [agordi] [agregacio] [agregato] [agregi] [agresi] [agresiva] [aĵuro] [akapari] [akceli] [akcento] [akcepti] [akcesito] [akcesora] [akcidenco] [akcidento] [akcizo] [akĉento] [akiri] [aklami] [aklimatizi] [akomodi] [akompani] [akordiono] [akordo] [akrediti] [akreditivo] [akumulatoro] [akumuli] [akurata] [akuzativo] [akuzi] [akuŝi] [al] [alarmi] [alianco] [alineo] [almenaŭ] [alojo] [alonĝo] [alparo] [aludi] [alumeto] [aluvio] [amortizi] [aneksi] [anonci] [anstataŭ] [aparato] [apartamento] [aparteni] [apenaŭ] [apendico] [aperi] [apetito] [apika] [aplaŭdi] [apliki] [aplombo] [apogi] [apoĝaturo] [apozicio] [apreci] [aprezi] [apreti] [apreturo] [aprobi] [aproksimi] [aresti] [aroganta] [arogi] [arondismento] [ascendi] [ascensio] [asekuri] [asembleo] [asembli] [aserti] [asesoro] [asidua] [asignato] [asigni] [asimili] [asisti] [asocio] [asonanco] [aspekti] [aspiracio] [aspiratoro] [aspiri] [atenci] [atendi] [atenta] [atenui] [atesti] [atingi] [atribui] [atributo] [atuto] [aventuro] [avenuo] [averti] [avizo] AD ( ado ) ↓ pluraj Esperanta: [-ad] [adasismo] Franca: -ade — Itala: -ato — Hispana: -ada — Portugala: -ada — Angla: -ade — ADADA ( helpi ) ↓ Araba Esperanta: [alidado] Araba: al idada — adada( helpi )( asisti ) — Hispana: alidada — ADAMAS ( ŝtalo ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [adamantino] Malnova Greka: αδαμαντινος ( malmola kiel ŝtalo ) — αδαμας ( ŝtalo ) — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 6 de 520 12/12/14 12:47

 

ADAMS ( Adams ) ↓ Angla Esperanta: [adamsio] Latina: adamsia — —► epo: adamsio: de C.B. Adams, angla sciencisto ADDAX ( adakso ) ↓ afrika Esperanta: [adakso] Latina: addax — ADISON ( Adison ) ↓ Angla Esperanta: [adisona] —► Thomas Adison: angla kuracisto (1793-1860) ADONIS ( Adoniso ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [adonido] Malnova Greka: Aδωνις ( Adoniso ) — Latina: adonis/adonidis — Adonis — Pola: adonis( adoniso ) — —► Adon: nomo de Fenisa dio —► Aton: nomo de Egipta dio ADULA ( nomo de alpa masivo ) ↓ ??? Esperanta: [adulario] Itala: Adula — adulario — Germana: Adula — —► Adula: Svisalpa masivo AEQUUS ( egala ) ↓ Latina Esperanta: [adekvata ] ← lat:adaequatus [egala ] ← fra:égal [ekvacio ] ← lat:aequatio [ekvatorialo ] ← lat:aequator [ekvatoro ] ← lat:aequator [ekvilibro ] ← lat:aequilibrium [ekvinokso ] ← lat:aequinoctium [ekvipolenta ] ← lat:aequipollens [ekvipotenciala ] ← lat:aequus+potentia ( forto ) ( efiko ) [ekvivalento ] ← lat:aequivalere Latina: adaequare ( egaligi ) ← adaequatus aequabilis ( egalebla ) ( samaspekta ) ( regula ) — aequalis ( samaĝa ) ( egala al alia objekto ) — aequare ( ebenigi ) ( egaligi ) ( egali ) — aequatio ( egaligo ) — aequator ( ekvatoro ) ← mezepoka latina — aequilibris ( sampeza ) ← aequus+libra ( pesilo ) — aequilibrium ( ekvilibrio ) — aequinoctium ( ekvinokto ) ← aequus+nox/noctis ( nokto ) — aequipollens/aequipollentis ( ekvipolenta ) ( egalvalora ) ← aequus+pollens ( potenca ) — aequitas ( egaleco ) — aequivalens ( ekvivalenta ) ← aequivalere — aequivalere ( samvalori ) ← aequus+valere ( esti fortika ) ( esti potenca ) — aequivocus ( dubsenca ) ( dubsignifa ) ( ambigua ) ← aequus+vox/vocis ( voĉo ) — aequor ( ebenaĵo ) — aequus ( ebena ) ( horizontala ) ( egala ) — iniquus ( malfavora ) ( ĝena ) ( maljusta ) ( malamika ) ← in ( ne )+aequus — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 7 de 520 12/12/14 12:47

 

Franca: adéquat ( adekvata ) — adéquation ( adekvateco ) — égailler — égal ( egala ) ← lat:aequalis — également — égaler ( egali ) ( simili ) — égalisation — égaliser ( egaligi ) ( ebenigi ) — égalitaire — égalitarisme — égalité ( egaleco ) ( samrajteco ) ( eglrajteco ) ( egalajo ) ( konstanteco ) — équateur ( ekvatoro ) — équation ( ekvacio ) ← lat:aequatio — équatorial ( ekvatora ) ← lat:aequator — équi- — équiangle — équibibre ( ekvilibro ) — équilatéral — équinoxe ( ekvinokso ) — équitable — équitablement — équité ( justeco ) ( senpartieco ) — équivaloir ( samvalori ) ( egalvalori ) ( ekvivalenti ) — équivoque ( dubsenca ) ( aubsignifa ) ( ambigua ) — inadéquat — inadéquation — inégal — inégalement — inégalité — inique ( maljustega ) — iniquité ( maljustego ) ( maljusgtajo ) ( malmoralajo ) — péréquation — Hispana: adecuado ( adekvata ) — ecuación ( ekvacio ) — ecuador ( ekvatoro ) — equidad ( justeco ) ( senpartieco ) — equilibrio ( ekvilibro ) — equinoccio ( ekvinokso ) — equivaler ( egalvalori ) — igual ( egala ) — Itala: adeguaménto ( adekvatigo ) ( konformigo ) ( konguigo ) — adeguare ( adekvatigi ) ( konformigi ) ( kongruigi ) — adeguataménte ( adekvate ) ( konforme ) ( kongrue ) — adeguatézza ( adekvateco ) ( konformeco ) ( kongrueco ) — adeguato ( adekvata ) ( konforma ) ( kongrua ) — adeguazióne ( adekvatigo ) ( konformigo ) ( konguigo ) — eguale ( uguale ) — egualitàrio ( egaleco ) — egualitarismo ( egalismo ) — equabile ( egala ) — equalizzatóre ( sonstabiligilo ) — equànime ( egalanima ) — equanimità ( egalanimeco ) — equatóre ( ekvatoro ) — equatoriale ( ekvatora ) — equazióne ( ekvacio ) — equidistanza ( egaldistanco ) — equilàtero ( egallatera ) — equilibraménto ( ekvilibrigo ) — equilibrante ( ekvilibriga ) — equilibrare ( ekvilibrigi ) — equilibrarsi ( ekvilibriĝi ) — ekvilibrato ( ekvilibra ) — ekvilibratóre ( ekvilibriga ) — equilibratura ( ekvilibrigo ) — equilìbrio ( ekvilibro ) — equilibrismo ( ekvilibrismo ) — ekvilibrista ( ekvilibristo ) — equinoziale ( ekvinoksa ) — equinòzio ( ekvinokso ) — equità ( justeco ) ( senpartieco ) ( egalanimeco ) — equivalènte ( samvalora ) ( egalvalora ) ( ekvivalenta ) — ekvivalènza ( egalvaloreco ) ( samvaloreco ) ( ekvivalenteco ) — equivalére ( egalvalori ) ( samvalori ) — equivalérsi ( egalvalori ) ( samvalori ) — equivocare ( miskompreni ) — equivocità ( dubsenceco ) ( ambigueco ) — equìvoco ( miskompreniga ) ( ambigua ) ( suspektinda ) ( dubsenca ) — èquo ( justa ) — iniquaménte ( malbone ) ( fie ) — iniquità ( malvoneco ) ( fieco ) ( malbonaĵo ) ( fiaĵo ) ( maljustaĵo ) — inìquo ( malbonegala ) ( fia ) ( maljusta ) ( maljustega ) — uguagliare ( egaligi ) ( ĝisatingi ) — uguale ( egala ) ( sama ) — ugualménte ( egale ) ( same ) — Portugala: adequado ( adekvata ) — equinócio ( ekvinokso ) — Germana: adäquat ( adekvata ) — egal ( egala ) — Äquatorial ( ekvatorialo ) — Äquator ( ekatoro ) — Äquilibrist ( ekvilibristo ) — Äquinoktium ( ekvinokto ) — äquipollent ( ekvipolenta ) — Äquivalent ( ekvivalenta ) — Äquivalenz ( ekvivalenteco ) — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 8 de 520 12/12/14 12:47

 

Nederlanda: adequaat ( adekvata ) — egaal ( egala ) — Angla: adequate ( adekvata ) — equable ( egalanima ) — equal ( egala ) — equate ( egaligi ) — equation ( ekvacio ) — equalize ( egaligi ) — equanimity ( egalanimeco ) — equator ( ekvatoro ) — equilateral ( egallatera ) — equilibrist ( ekvilibristo ) — equilibrium ( ekvilibro ) — equinox ( ekvinokso ) — equipoise ( egalpeza ) ( ekvilibro ) — equipollent ( ekvipolenta ) — equitable ( justa ) — equity ( justeco ) — equivalent ( egalvalora ) — equivocal ( dubasenca ) — inequation ( neekvacio ) ( neegaleco ) — iniquity ( maljusteco ) — inequality ( neegaleco ) — Belorusa: адэкватны ( adekvata ) — экватар ( ekvatoro ) — экватарыял ( ekvatorialo ) — эквівалент ( ekvivalento ) — Rusa: адекватный ( adekvata ) — экваториал ( ekvatorialo ) — экватор ( ekvatoro ) — эквилибрист ( ekvilibristo ) — эквиполлентный ( ekvipolenta ) — эквивалент ( ekvivalento ) — Pola: adekwatny( adekvata ) — adekwatność( adekvateco ) — nieadekwatność( neadekvateco ) — ekwinokcjum ( ekvinokso ) — ekwiwalencja ( ekvivalento ) — Hungara: ekvatoriál ( ekvatorialo ) — Sveda: ekvator ( ekvatoro ) — Turka: ekinoks ( ekvinokso ) — —► aequitas: egalanimeco; senpartieco —► aequor: maro —► aequilibris: ekzakta nivelo de la teleroj de vektopesilo —► aequinoctium: daŭro de la nokto egala al daŭro de la tago —► circulus aequinoctialis: estas la cirklo de la tera sfero kie la daŭro de noktoj kaj tagoj egalas; tiu vorto estis paŭsita laŭ la greka: ισημερινος κυκλος —► iniquius: malebena AETOS ( aglo ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [aetito] Malnova Greka: ἀετος — Franca: aétite — AFAR ( polvo ) ↓ Araba Esperanta: [Afaro] Franca: Afar — Araba: afar( polvo ) — Amhara: afer( tero ) — AFGAN ( nomo ) ↓ Persa Esperanta: [Afgano] [Afganio] [Afganistano] Franca: Afghanistan — Germana: Afghanistan — Angla: Afghanistan — Rusa: Афгaнистaн — Volapuka: Lafganistän — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 9 de 520 12/12/14 12:47

—► Afgan: nomo de mita prapatro AFRIK ( Afriko ) ↓ Latina Esperanta: Afrikanso — [Afriko] Latina: Africa ( Afriko ) — Franca: Afrique — Itala: Africa — Nederlanda: Afrika — Afrikaans — Angla: Africa — Germana: Afrika — Rusa: Африкa — Pola: Afryka( Afriko ) — afrykanin( afrikano ) — Afrykańczyk( afrikano ) — afrykański( afrika ) — AG ( peli antaŭ si ) ↓ Hindo-Europa↔GER_3 Esperanta: [agendo]← lat:agenda [agento]← lat:agens [agenturo]← deu:agentur [agi]← lat:agere [agiti]← lat:agitare [agonii]← grc:αγωνια [agorafobio] [agoro] [akcio]← nld:aktie [aksiomo]← grc:αχιωμα [aktiva]← francaactif, latinaactivus,actus, preterita participo deagere, peli, agi. [akto]← fra:actelai:actus [aktoro]← latinaactor,actus [aktuala]← posta- lat:actualislat:actus [aktuario]← lat:actuarius [aktuaro]← lat:actuarius [alegorio] [ambigua]← lat:ambiguus [antagonismo]← grc:ανταγωνιστης [aŭtodafeo]← lat:actus+fides [demagogio]← grc:δημαγωγος [demagogo]← grc:δημαγωγος [ekzakta]← lat:exactus [ekzameni]← lat:examen [epakto]← grc:επακτος [esameno]← lat:examen [eseo]← fra:essai [fantasmagorio] [fumigacio] [kaŝi]← lat: coactare [koaguli]← lat: coagulare [kronaksio] [navigacio] [navigi] [pedagogo]← grc:παιδαγωγος [prodigi]← lat:prodigere [prodiĝo]← lat:prodigium [protagonisto]← grc:πρωταγωνιστης [reakcio] [reaktanco] [reaktoro] [redakcio]← lat:redactio [redakti]← lat: redaktum [redaktoro]← lat:redactum [sinagogo]← grc:συναγωγιον [skvaŝo]← eng:squash [strategio]← grc:στρατηγος [stratego]← grc:στρατηγος [transakcio]← lat:transactio Sankrita: aĝ( konduki ) — Malnova Greka: δημαγωγος( kiu kondukas popolon )← δημος( teritorio kiu apartenas al komunumo, popolo )+αγω — ογμος( vojo ) — παιδαγωγος( sklavo kiu kondukas infanojn al lernejo )← παιδος( infano )+αγω — πρωταγωνιστης( ĉefa aktoro ) — στρατηγος( armeestro )( generalo )← στρατος( armeo )+αγω — συναγωγιον( pikniko )( sinagogo )← συν( kun )+αγω — ἀγδην( puŝante )( pelante ) — ἀγελη( grego ) — ἀγορα( kunveno ) — ἀγος/ακτωρ( kondukanto ) — ἀγρα( ĉaso ) — ἀγραιος( tiu kiu zorgas pri ĉasado ) — ἀγρευς( ĉasanto ) — ἀγρεω( ĉaskapti ) — ἀγρωσσω( ĉasi )( fiŝkapti ) — ἀγρωστης( ĉasanto ) — ἀγυια( strato ) — ἀγω( konduki )( kunpreni )( kunporti )( peli antaŭ si ) — ἀγωγευς( kondukanto ) — ἀγωγη( transportado ) — ἀγωγος( tiu kiu kondukas ) — ἀγων( lukto )( kunveno, ekzemple por ludoj )( konkurso ) — ἀγωνιζομαι( konkursi en publikaj ludoj Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 10 de 520 12/12/14 12:47 )( lukti ) — ἀνταγωνιζομαι — ἀνταγωνιστης — ἀνταγωνιστης( kontraŭstaranto )( konkuranto ) — ἀξιος( kiu kuntiras per sia pezo )( peza )( valora )( digna ) — ἀξιοω( juĝi digna, bona ) — ἀξων( akso ) — ἀχιωμα( prezo )( valoro )( kvalito )( rezolucio )( decido )( evidenta principo )( aksiomo )← αξιος — ἐπαγω — ἐπακτος — ἡγεμωv( gvidanto )( estro ) — ἡγεομαι( marŝi antaŭe ) — ἡγητηρ/ἡγητησ/ἡγητω( kondukanto ) — Latina: activus( aganta )← supino de agere — actio( agado )( aktiveco ) — actor/actoris( aganto )( aktoro )← supino de agere — actualis( aganta )( agema )( praktika )← agere — actuarius( librotenisto )← agere — actum — actus( moviĝo )← agere — agenda( farendaĵoj )← gerundio de agere — agens/agentis← participo de agere — agere — agilis — agitare( puŝegi )← intensiveo de agere — agmen agonizari( lukti )( suferi )← grc:αγωνιζομαι — agonia — ambages( ĉirkaŭiro ) — ambigere( puŝi ambaŭdirekte ) — ambiguus( necerta )( ambigua )← ambigere — antagonista — coactare — coagulare( kondensi )( densigi )← cogo — cogo/coegi/coactum/cogere( devigi )← cum( kun )+agere (coactum) — cogitare( agiti pensojn )( pensi )← co+agitare — exactus( pesita )← examen — examen← ex+ag+smen( grupo de abeloj pelita el la abelujo ) — examen — exagium( pesado )( peso ) — exigere( puŝi )( eligi )( postuli ) — exiguus( tro strikte pesita )← exagere — prodigere( ĵeti antaŭ si→malmodere elspezi ) — prodigium( prodiĝo ) — redigere( redukti al io pli facila ) — subigere( puŝi supren ) — transactio( plenumo )( transakcio )( kunsento )← trans+agere — Franca: actant( subjekto )( aganto ) — acte( akto )( ago )( faro )( aganto> ) — acteur( aktoro )( aganto )( faranto ) — actif( aktiva )( agema )( farema )( vigla )( energia )( efika ) — action( ago )( agado )( faro )( influo )( efiko ) — actionnaire( akciulo )( akciano ) — actionnariat( akciularo )( akcisistemo )( akciuleco ) — actionnement( ekfunkciigo ) — actionner( ekfunkciigi )( ekaktivigi ) — activateur — activation( aktivado ) — active( aktiva ) — activement — activer — activeur — activisme( aktivismo ) — activiste( aktivisto )( aktivismano )( aktivulo ) — activité( aktiveco )( farado )( agado ) — actuaire( aktuario ) — actualisateur — actualisation( aktualig(ad)o ) — actualiser( aktualigi )( efektivigi )( realigi ) — actualité( aktualeco ) — actuariat — actuariel( aktuaria ) — actuel( aktuala )( nuna )( efektiva ) — actuellement( nuntempe )( aktuale ) — agence( agentejo )( oficeo ) — agencement( arango ) — agencer( arangi ) — agenda( agendo ) — agent( agento )( aganto )( kontoristo )( faktoro )( policano )( kambiisto ) — agile( lerta )( facilmova )( rapidmova )( mesnlerta ) — agilement( facilmove )( lerte )( rapidmove ) — agilité( facilmoveco )( lerteco )( rapidmoveco ) — agir( agi ) — agissant( efika )( aktiva ) — agissements( dubinda agmaniero )( manovro )( artifiko )( mahinacio )( intrigo ) — agitateur( agitanto )( agiisto )( skuilo )( agitilo ) — agitation( agitado )( skuado )( svingado )( barakto ) — agité( malkvieta )( maltrankvila )( barakta ) — agiter( skui )( movetadi )( svingi ) — agonie( agonio ) — agonir( supesuti per insultoj ) — agonisant( agonianta )( forpasonta ) — agoniser( agonii ) — ambages( cirkaufrazoj ) — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 11 de 520 12/12/14 12:47

ambigu( ambausenca )( dubasenca )( ambigua ) — ambiguité( ambausenceco )( dubasenceco )( ambigueco ) — antagonique( kontraua ) — antagonisme( antagonismo ) — antagoniste( antagonisto )( kontrauulo )( kontrauulo ) — autodafé — axiome( aksiomo ) — cache( kasejo ) — cache-cache — cache-col — cache-corset — cache-misère — cache-nez — cache-pot — cache-poussière — cacher( kasi ) — cache-sexe — cachet( sigelilo )( stampilo ) — cache-tampon — cacheter( sigeli )( sigelglui ) — cachette( kasejo ) — cachot( karcero )( celo ) — cachotter — cachotterie( kasitajo )( sekretajo )( sekreteto ) — cachottier( kasema )( sekretema )( kasemulo )( sekretemulo ) — caillé( kazeo ) — caille-botte — caille-lait — cailler( kazeigi )( kazeigi )( koaguli )( koaguligi ) — caillette( abomaso ) — caillot( koagulajo ) — cati — catir — cholagogique — cholagogue — coactif — coaction — coagulable( koagulebla ) — coagulant( koagulanta )( koagulanto ) — coagulation( koagulado ) — coaguler( koaguli ) — coagulum( koagulajo ) — cogitation( meditado )( cerbumado ) — cogiter( mediti )( cerbumi ) — cogito — cuider — décacheter — décatir — démagogie( demagogio ) — démagogique( demagogia ) — démagogue( demagogo ) — écacher( senpintigi ) — entracte( interakto ) — épacte( epakto ) — épagogique — essai← lat: exagium( provo )( eksperimento )( klopodo )( eseo ) — essaim( svarmo )( esameno ) — essaimage — essaimer( esameni ) — essayage( provado )( surprovado )( almezurado ) — essayer( provi )( eksperimenti ) — essayeur( provisto )( almezuristo ) — essayiste( eseisto ) — exact( ekzakta )( korekta )( gusta )( adekvata ) — exactement( ekzakte ) — exacteur — exaction( elpremo )( eksceso ) — exactitude( gusteco )( ekzakteco )( aktualeco ) — examen( ekzameno ) — examinateur( ekzamenisto )( ekzamenanto ) — examiner( ekzameni ) — exigeant( postulema ) — exigence( postulo )( postulemo ) — exiger( postuli ) — exigibilité( postulebleco )( nepreco ) — exigible( postulebla )( nepra ) — exigu( tromalgranda )( mallarga )( trostreta ) — exiguité( tromalgrandeco )( mallargeco )( trostreteco ) — fantasmagorie( fantasmagorio ) — fantasmagorique( fantamagoria ) — fumigateur( fumigaciilo ) — fumigation( fumigacio ) — hypnagogique — hypnagogue — inactif — inaction — inactivité — inexact — inexactitude — interaction( interagado )( reciproka influado ) — interagir( interagadi ) — interactif( dialoga ) — intransigeant — lazzi — litige( kontesto )( diskutotajo ) — litigieux( kontestebla )( diskutebla ) — navigable( navigebla ) — navigant( navigzanta ) — navigateur( navigisto )( marveturanto ) — navigation( navigado ) — naviguer( navigue )( marveturi ) — outrecuidance( romemfido )( malmodesteco )( aroganteco ) — outrecuidant( tromemfida )( malmodesta )( aroganta ) — pédagogie( pedagogio ) — pédagogique( pedagogia ) — pédagogiquement( pédagogie ) — pedagogue( pedagogo ) — prodigalité( malsparemo )( prodigemo )( malsparajoj )( prodigajoj ) — prodige( mirindajo )( mirindulo )( mirinfano ) — prodigieusement( mirindege )( eksterordinare ) — prodigieux( eksterordinara )( mirindega ) — prodigue Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 12 de 520 12/12/14 12:47

— prodiguer( maldomagi )( malspari )( prodigi ) — protagoniste( protagonisto )( cefrolulo ) — radioactif — radioactivité — réactance( reaktanco ) — réacteur( reaktoro ) — réactif( reaga )( reagilo )( reakciilo ) — réaction( reago )( reefiko )( kontrauago )( reakcio ) — réactionnaire( reakcia )( reakciulo ) — réactivation( reaktivigado ) — réactiver( reaktivigi ) — réagir — recacheter — rédacteur( redaktanto )( redaktisto )( redaktoro ) — rédaction( redaktado )( redaktajo )( redaktejo )( redakcio ) — rédactionnel( redaktistara )( redakcia ) — rédiger( redakti ) — rétroactif( retroaktiva ) — rétroaction — rétroaction( retroefiko )( retroago )( retrokuplado ) — rétroactivité( retroaktiveco ) — stratagème( artifiko )( ruzo )( manovro )( strategio )( stratagemo ) — stratège( stratego )( strategisto ) — stratégie( strategio ) — synagogue( sinagogo ) — transaction( negoco )( transakcio )( operacio ) — transactionnel( kompromisa )( transakcia ) — transiger( kompromisii )( akcepti mezarangon ) — Hispana: acción( akcio ) — accionista( akciulo ) — acta activo( aktiva )( aktivo ) — acto( faro )( ago )( akto ) — actor( aktoro ) — actual( aktuala ) — actuar( agi ) — agencia( agentejo ) — agente( agento ) — agil agir agitar( agiti ) — agonía( agonio ) — ambiguo antagonismo( antagonismo ) — axioma( aksiomo ) — coagular cogitabundo cuidar cuita demagogia( demagogio ) — demagogo( demagogo ) — epacta( epakto ) — estrategia( strategio ) — exaccion exacto( ekzakta ) — exámen( ekzameno ) — examinar( ekzameni ) — excogitar — exigir — exiguo — interacción( interago ) — prodigoreacción( reago ) — redactar — transigir — Itala: agènda( agendo )( memorlibreto )( notlibreto )( laborprogramo )( aferlisto ) — agènte( agenta )( aganto )( faktoro )( agento )( oficisto ) — agenzìa( agentejo ) — agìbile( utiligebla )( uzebla )( uzotaŭga ) — agibilità( utiligebleco )( uzebleco )( uzotaŭgeco ) — àgile( lertmova )( svelta )( facilmova )( faciluza )( komforta ) — agilità( svelteco ) — agilménte( svelte )( facilmove ) — agire( agi )( agadi )( aktivi ) — agitàbile( facile agitebla )( agitiĝema ) — agitaménto( agitado ) — agitare( agiti ) — agitarsi( agitiĝi ) — agitato( agitita ) — agitatóre( agitanto )( aqgitilo ) — agitazióne( agitado ) — àgit-pròp( agitanto-propangandisto )( agit-propagandisto ) — ambiguità( ambigueco ) — ambìguo( ambigua )( dubsenca ) — assioma — attivaménte( aktive ) — attivare( aktivigi ) — attivarsi( aktiviĝi )( ekmoviĝi ) — attivatóre( aktivigilo )( stimulilo ) — attivazióne( aktivigo )( funkciigo ) — attivismo( aktivismo ) — attivista( aktivulo ) — attività( aktiveco ) — attivizzare( aktivigi ) — attivo( aktivo ) — atto( ago )( akto ) — attóre( aktoro )( aganto )( postulanto ) — attorùcolo( aktoreto )( etkvalita aktoro ) — attuàbile( realigebla )( farebla ) — attuabilità( realigebleco )( farebleco ) — attuale( aktuala )( nuntempza ) — attualità( aktualeco )( aktualaĵo ) — attualménte( nuntempe )( aktuale ) — attuare( realigi )( plenumi ) — attuarsi( realiĝi )( plenumiĝi ) — attuariale( aktuaria ) — attuàrio( aktuario ) — attuativo( realiga ) — attuazióne( realigo )( plenumo ) — azionàbile( funkciigebla )( movebla ) — azionaménto( funkciigo ) — azionare( funkciigi )( movi ) — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 13 de 520 12/12/14 12:47

azionariato( akciularo )( akcisistemo ) — azionàrio( akcia ) — azionatóre( funkciiganto )( funkciigilo ) — azióne( ago )( faro )( agado )( efiko )( akcio ) — azionista( akciulo ) — cagliare( kazeiĝi ) — cagliata( kazeo ) — cagliatura( kazeiĝo ) — càglio( ĉimozino )( kazeigaĵo )( kazeigilo ) — coagulàbile( koagulebla ) — coagulménto( koagulado )( koaguliĝo ) — koagulante( koagula )( koagulilo )( koagulanto ) — coagulare( koaguli ) — coagularsi( koaguliĝi ) — coagulazióne( koagulado )( koaguliĝo ) — coàgulo( grumelo ) — congitabóndo( pensema )( meditanta )( pensoplena )( enpensiĝa ) — cogitazióne( pripensado )( meditado ) — epatta( epakto ) — esame( ekzameno )( espmloro ) — esaminando( kandidato )( ekzamenoto ) — esaminare( ekzameni )( esplori ) — esaminatóre( ekzamenanto )( ekzaministo ) — esattézza( ekzakteco )( precizeco ) — esatto( ekzakta )( akurata )( preciza ) — escogitare( elpensi )( pricerbumi )( eltrovi ) — esigènte( postulema ) — esigènza( postulemo )( neceso )( bezono ) — esìgere( postuli )( enspezi )( enkasigi ) — esigìbile( postulebla ) — esiguità( eteco )( malabundo )( tromalgrandeco ) — esìguo( eta )( tromalgranda )( malabunda ) — prodigalità( malavareco )( malŝparemo )( prodigemo ) — prodigare( prodigi )( maldomaĝi )( malŝpari )( malavari ) — prodigarsi( malavari )( superabundi ) — prodìgio( miraklo )( mirindaĵo ) — prodigiosaménte( mirinde )( mirakle ) — prodigiosità( mirindeco ) — prodigióso( mirakla )( mirindega ) — pròdigo( malŝparema )( malavara )( prodigema ) — redìgere( redakti ) — tracotante( aroganta ) — tracotanza( aroganteco ) — transìgere( kompromisi )( transakcii ) — Germana: Agenda( agendo ) — Agens( aganto ) — Agent( agento ) — Agentur( agentejo )← Agent — agil( agema )( lertmova ) — Agitation( agitado ) — Agitator( agitanto )( agitisto ) — agitieren( agiti ) — Akt( akto ) — Akte( akto ) — Aktei( aktaro ) — Aktenverwalter( aktisto ) — Akteur( aganto ) — Aktie( akcio ) — Aktion( agado )( operacio ) — Aktionär( akcionulo ) — aktiv( aktiva )( fervora ) — Aktiva( aktivo )( aktivaĵo ) — Aktivator( aktivigilo ) — aktivieren( aktivigi ) — Aktivierung( aktivado ) — Aktivismus( aktivismo ) — Aktivist( aktivisto ) — Aktivität( aktiveco )( efikeco ) — Aktualisierung( aktualigado ) — Aktualismus( aktualismo ) — Aktualität( aktualeco ) — aktualizieren( aktualigi )( ĝisdatigi ) — Aktuar Antagonismus( antagonismo ) — aktuell( aktuala ) — ambig( ambigua ) — ambigue( ambigua ) — Ambiguität( ambigueco ) — Antagonismus( antagonismo ) — Antagonist( antagonisto ) — antagonistisch( antagonisma )( antagonista ) — Axiom( aksiomo ) — Axiomatik( aksiomiko ) — axiomatisch( aksioma ) — Chronaxie( kronaksio ) — Demagoge( demagogo ) — Demagogie( demagogio ) — demagogisch( demagoga ) — Epakte( epakto ) — exakt( ekzakta ) — Exaktheit( ekzakteco ) — Examen( ekzameno ) — Examinand( ekzaminato ) — Examinator( ekzaminanto ) — examinieren( ekzameni ) — Koagulation( koaguliĝo ) — koagulieren( koaguliĝi ) — Navigation( navigado ) — Navigator( navigisto ) — Protagonist( protagonisto ) — Pädagoge( pedagogo )( edukisto ) — pädagogisch( Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 14 de 520 12/12/14 12:47 pedagogia )( pedagogie ) — quetschen( premegi )( kunpremi )( platigi )( pinĉi )( kontuzi ) — Quetschung( kontuzo )( kontuzaĵo ) — reagieren( reagi ) — Reaktanz( reaktanco ) — Reaktion( reakcio )( reago ) — reaktionär( reakcia ) — Reaktionär( reakciulo ) — reaktivieren( reaktivigi ) — Reaktivierung( reaktivigo )( reaktivi$go ) — Reaktor( reaktoro ) — Redakteur( redaktisto )( redaktoro ) — Redakteur( redaktoro ) — Redaktion( redakcio )( redaktejo )( redaktado ) — redaktionell( redakta ) — Redaktor( redaktisto )( redaktoro ) — redigieren( redakti ) — Stratege( strategiisto ) — Strategie( strategio ) — strategish( strategia ) — Synagoge( sinagogo ) — Transaktion( transakcio ) — Nederlanda: acteren( aktori ) — acteur( aktoro ) — actie( agado )( agitado ) — actief( activa )( agema )( activo ) — activa( aktivo ) — activeren( aktivigi ) — activist( agitanto ) — actrice( aktorino ) — actualiseren( aktualoigi )( ĝisdatigi ) — actualiteit( aktualaĵo )( aktyualeco ) — actuaris( aktuario )( asekura statistikisto ) — actueel( aktuala )( nuntempa ) — agenda( tagordo )( agendo )( poŝkalendaro ) — agenderen( meti en la tagordon ) — agent( policano )( policisto )( agento ) — agentuur( agenturo ) — agentschap( agentejo ) — ageren( agi ) — agitatie( agitado )( agitiĝo ) — agitator( agitisto )( agitilo ) — agiteren( agiti ) — Agonie( agonio ) — akte( akto )( dokumento )( diplomo ) — aktetas( teko ) — aktie( akcio )← lat:actio — axioma( aksiomo ) — cachegeheugen( stzaplo ) — cache-pot( florpotkaŝilo )( kaŝpoto ) — cachet( stampo )( distingeco )( oblato ) — cachot( karcero )( malliberejo ) — coaguleren( koaguli ) — entr’acte( interludo ) — epacta( epakto ) — exact( ekzakta ) — examen( ekzameno ) — examineren( ekzameni ) — interactie( interago )( reciproka influo ) — navigzatie( navigacio )( navbigado ) — navigator( navigisto )( naviganto ) — pedagogie( pedagogio ) — pedagogiek( pedagogio ) — pedagoog( pedagogo ) — reactie( reago )( reakcio ) — reactionair( reakcia )( reakciulo ) — reactor( reaktoro ) — reagens( reakciilo ) — reageren( reagi ) — redacteur( editoro )( redaktisto )( redaktoro ) — redactie( redakcio )( redaktejo )( redaktado ) — redigeren( redakti ) — squash( skvaŝo )( kvarmurpilko ) — squashen( skvaŝi ) — strategie( strategio ) — strategisch( strategia ) — synagoge( sinagogo ) — transactie( transakcio )( negoco ) — Portugala: acionista( akciulo ) — agenda( agendo ) — agente( agento ) — agência( agentejo ) — agir( agi ) — agitar( agiti ) — agonia( agonio ) — ato( akto ) — ator( aktoro ) — atual( aktuala ) — auto-da-fé — axioma( aksiomo ) — epacta( epakto ) — pródigo( prodiga ) — prodigalizar( prodigi ) — prodigalidade( prodigo ) — Angla: ACt( akto )← acts of parliament( jura termino: aktoj de la Parlamento ) — acting( anstataŭa ) — action( ago )( faro ) — actionable( procesinda ) — activate( ktivigi ) — active( aktiva )( agema )( vigla )( diligenta ) — activism( aktivismo ) — activist( aktivulo ) — activity( aktiveco ) — actor( aktoro )( histriono ) — actress( aktorino ) — actual( efektiva ) — actuarial( aktuaria ) — actuary( aktuario ) — actuate( agigi )( funkciigi ) — agency( agenteco )( Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 15 de 520 12/12/14 12:47

agentejo )> — agenda( tagordo ) — agent( agento )( faktoro )( peranto )( enzo )( efikilo ) — agile( lertmova )( facilmova ) — agitate( agiti ) — agonize( doloregi )( klopodegi )( torturi ) — agony( dolorego ) — ambiguity( ambigueco ) — ambiguous( ambigua )( dubasenca ) — antagonism( antagonismo ) — antagonist( antagonisto ) — antagonistic( antagonisma ) — antagonize( kontraŭi )( antagonistigi ) — anticoagulant( antikoagula ) — assay( analizi )( provi )( titri ) — axiom( aksiomo ) — axiomatic( aksioma ) — cache( kaŝi )( kaŝejo ) — cachet( stampo )( kapsulo ) — chronaxy( kronaksio ) — coagulant( koagulenzo ) — coagulate( koaguli ) — cogent( konvinka )( forta ) — cogitate( cerbumi ) — conteract( kontraŭagi ) — deactivate( malaktivigi ) — demagog( demagog ) — demagogue( demagogo ) — demagogy( demagogio ) — entr’acte( interakto ) — epact( epakto ) — essay( eseo ) — exact( ekzakta )( preciza )( postuli ) — exacting( severa )( postulema ) — exam( ekzameno ) — examination( ekzameno )( kontrol- esploro ) — examine( ekzameni ) — exigency( krizokazo ) — exigent( kriza )( urĝta ) — exiguous( magrega )( magra ) — fumigate( fumizi ) — fumigation( fumizado ) — fustigate( skurĝi ) — hyperactive( hiperaktiva ) — inactive( neaktiva )( dormanta ) — interact( interagi ) — interactively( interage ) — intrasigent( malcedema ) — litigate( procesi ) — navigate( navigi ) — objurgate( skoldi ) — pedagogics( pedagogio ) — pedagogue( pedagogo ) — pedagogy( pedagogio ) — prodigal( malavarega )( prodiga )( abundega ) — prodigious( miriga )( mirinda )( enorma ) — prodigy( mirindaĵo )( mirindulo ) — protagonist( protagonisto ) — radioactive( radioaktiva ) — retroactive( retroaktiva ) — self-activating( aŭtogena ) — squash( premegi )← malnova fra:escachier( premegi )← lat:cogo — squat( kaŭri ) — squatter( setlinto )( uzurpanto ) — squeeze( premi ) — stratagem( ruzo )( taktiko ) — strategic( strategia ) — strategist( stretegiisto ) — strategy( strategio ) — synagogue( sinagogo ) — transact( spezi ) — transaction( transakcio ) — variegate( variigi ) — variegated( varipga )( bunta ) — Belorusa: acionista( akciulo ) — agenda( agendo ) — agente( agento ) — agência( agentejo ) — agir( agi ) — agitar( agiti ) — agonia( agonio ) — ato( akto ) — ator( aktoro ) — atual( aktuala ) — axioma( aksiomo ) — epacta( epakto ) — pródigo( prodiga ) — prodigalizar( prodigi ) — prodigalidade( prodigo ) — Rusa: агент( agento ) — агитировать( agiti ) — агония( agonio ) — агонизировать( agonii ) — активный( aktivema ) — интерактивно( interage ) — акция( akcio ) — акционер( akcionulo ) — аксиома( aksiomo ) — активный( aktiva ) — актив( aktivo ) — актёр( aktoro ) — актуальный( aktuala ) — акт( akto ) — антракт( interakto ) — антагонизм( antagonismo ) — вызывать коагуляцию( koaguli ) — демагог( demagogo ) — демагогия( demagogio ) — экзамен( ekzameno ) — экзаменовать( ekzameni ) — эпакта( epakto ) — педагог( pedagogo ) — педагогический( pedagoga ) — протагонист( protagonisto ) — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 16 de 520 12/12/14 12:47  редактировать( redakti ) — редактор( redaktoro ) — редакция( redakcio ) — синагога( sinagogo ) — стратегия( strategio ) — Slovaka: agent( agento ) — agentúra( agentejo ) — reakcia( reago ) — interakcia( interago ) — akcia( akcio ) — akcionár( akcionulo ) — aktívny( aktiva ) — aktívum( aktivo ) — axióma( aksiomo ) — akt( akto ) — aktuálny( aktuala ) — antagonizmus( antagonismo ) — demagóg( demagogo ) — demagógia( demagogio ) — Hungara: agónia( agonio ) — agonizál( agonii ) — agónia( agonio ) — akta( akto ) — demagógia — ( demagogio ) — — demagóg( demagogo ) — egzakt( ekzakta ) — epakta( epakto ) — pedagógus( pedagogo ) — stratéga( strategisto ) — stratégia( strategio ) — транзакция( transakcio ) — zsinagóga( sinagogo ) — Sveda: aktie( akcio ) — axiom( aksiomo ) — aktuell( aktuala ) — examinera( ekzameni ) — Pola: agencja( agentejo ) — agenda( agendo ) — agent( agento ) — agitacja( agitado ) — agitator( agitanto ) — agitować( agiti ) — agonia( agonio ) — ajent( agento ) — akcja( akcio )( agado ) — akcjonariusz( akciulo ) — akcyjny( akcia ) — aksjomat( aksiomo ) — aksjomat( aksiomo ) — akt( akto )( ago )( faro ) — akta( aktoj ) — aktor( aktoro ) — aktorka( aktorino ) — aktorski( aktora ) — aktówka( aktujo ) — aktowy( akta ) — aktualnie( aktuale ) — aktualność( aktualeco )( aktualaĵo ) — aktualny( aktuala )( nuntempa ) — aktuarjusz( aktisto ) — aktyn( aktinio ) — aktynia( aktinio ) — aktyw( aktivistaro )( aktivularo ) — aktywism( aktivismo ) — aktywista( aktivisto ) — aktywizować( aktivigi ) — aktywność( aktiveco ) — aktywny( aktiva ) — antagonista( antagonisto ) — antagonizm( antagonismo ) — antrakt( interakto ) — antrakt( interakto ) — demagog( demagogo ) — demagogiczny( demagoga ) — demagogja( demagogio ) — dezaktualizować( malaktualigi ) — egzamin( ekzameno ) — egzaminacyjny( ekzamena ) — egzaminator( ekzamenanto ) — egzaminować( ekzameni ) — epakta( epakto ) — pedagog( pedagogo ) — pedagogiczny( pedagogia ) — pedagogia( pedagogio ) — pedagogika( pedagogio ) — reagować( reagi ) — reakcja( reakcio )( reago ) — reakcjonista( reakciulo ) — reakcyjny( reakcia )( reaga ) — redagować( redakti ) — redakcja( redakcio )( redakto )( redaktado )( redaktejo ) — redaktor( redaktoro ) — redaktorski( redaktora ) — redaktorstwo( redaktoreco )( redaktado ) — retrpoaktywn( retroaktiva ) — strategic( strategiisto ) — strategiczny( strategia ) — strategja( strategio ) — synagoga( sinagogo ) — tranzakcja( transakcio ) — Volapuka: egin — Ido: aciono — agar — Interlingue/okcidentala: action — acter — Interlingua: action — ager — —► agilis: rapide antaŭen-iranta —► ambigere: lasi suspendita, dubi Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 17 de 520 12/12/14 12:47

 

—► ambiguus: pelita ambaŭdirekten ( la teleroj de la pesilo oscilas ) —► cogo: kunpuŝi, kunigi —► coactare: iterativo cogo —► examen: langeto de pesilo, kiun oni puŝas sur la vekto→pesi→kontroli —► exigere: pesi —► redigere: puŝi por revenigi —► αγωνια: lukto, interna lukto —► πρωταγωνιστης: unua-linio-batalanto de πρωτος (unua, la plej antaŭa) + αγωνι AGA ( eminentulo ) ↓ turka Esperanta: [agao] Turka: ağa( )( eminentulo )( pli aĝa frato ) — ağmak( leviĝi ) — Pola: aga( agao ) — AGAMA ( agamo ) ↓ Hispana Esperanta: [agamo] Latina: agama — Hispana: agama — Portugala: ágama — —► vorto de kariiba deveno AGAMAI ( admiri ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [agavo] Malnova Greka: αγαμαι ( admiri ) — αγαυος/αγαυη ( admirinda ) — Latina: agave — Franca: agave ( agavo ) — Hispana: agave ( agavo ) — Portugala: agave ( agavo ) — Nederlanda: agave ( agavo ) — Germana: Agave ( agavo ) — Angla: agave ( agavo ) — Rusa: агава ( agavo ) — Pola: agawa( agavo ) — Belorusa: агава ( agavo ) — Hungara: agávé ( agavo ) — latina/sciencaj Agave ( agavo ) — Sveda: agave ( agavo ) — —► agavo produktas sukon, per kiu oni faras alkoholaĵon AGAMI ( agamio ) ↓ Hispana Esperanta: [agamio] Hispana: agami — —► la vorto devenas el iu lingvo de la gvajanaj Kariboj AGAPE ( amo, amikeco ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [agapanto] agapo — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 18 de 520 12/12/14 12:47 Malnova Greka: ἀγαπη — Latina: agapanthus — agape — Franca: agape — Portugala: ágape — agapanto — AGAR ( agaragaro ) ↓ malaja Esperanta: [agaragaro] Portugala: ágar-ágar — Pola: agar-agar( agaragaro ) — —► en malaja lingvo, ripeto de vorto estas signo de pluralo AGARIA ( regiono en Samartio ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [agariko] Malnova Greka: Ἀγαρια — ἀγαρικον — Latina: agaricum — Pola: agárico — AGE ( aĵo ) ↓ Franca Esperanta: [-aĵo] [aĵo] Latina: -aticus — Franca: -age — Itala: -aggio — Hispana: -aje — Portugala: -agem — AGGELOS ( mesaĝportisto ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [angeliko ] ← lat:angelika [anĝelo ] ← lat:angelus [anĝeluso ] ← lat:angelus -el la preĝo: Angelus Domini nuntiavit Mariae-la Anĝelo de la Sinjoro anconcis al Maria [evangelio ] ← lat:evangelium [evangelizi] ← lat:evangelium Malnova Greka: ἄγγελος( mesaĝisto )( anĝelo ) — ἀγγέλλω( anonci ) — ἀγγελία( novaĵo ) — εὐαγγέλιον( bona novaĵo )( evangelio ) — Latina: angelika ( angeliko ) — angelus ( anĝelo ) — evangelium ← grc:ευαγγελιον — Franca: ange ( anĝelo ) — angelot ( anĝeleto ) — angelot — angélique ( angeliko ) — angéliquement — angélus — archange ( ĉefangelo ) — évangile ( evangelio ) — évangéliaire — évangélique — évangéliser — évangéliste — Itala: àngela ( anĝelino ) — angèlica ( angeliko ) — àngelo ( anĝelo ) — angelus ( anĝeluso ) — evangelàrio ( evangeliaro ) — evangelicaménte ( evangelie ) — evangèlico ( evangelia ) — evangèlio ( evangelio ) — evangelismo ( evangelismo ) — evangelista ( evangeliisto ) — evangelizzare ( evangelizi ) ( endoktrinigi ) — evangelizzazióne ( evangelizado ) — evangèlo ( evangelio ) — Hispana: ángel ( anĝelo ) — evangelio ( evangelio ) — Portugala: anjo — Nederlanda: angelus ( anĝeluso ) — engel ( anĝelo ) — evangelie ( evangelio Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 19 de 520 12/12/14 12:47 ) — Germana: Engel ( anĝelo ) — Angelus — Angelusläuten ( anĝeluso ) — Evangelium ( evangelio ) — Angla: angel ( anĝelo ) — angelus ( anĝeluso ) — Rusa: ангел ( anĝelo ) — евангелие ( evangelio ) — Slovaka: anjel ( anĝelo ) — Belorusa: анёл ( anĝelo ) — эвангельле ( evangelio ) — Hungara: angelus ( anĝeluso ) — angyal ( anĝelo ) — evangélium ( evangelio ) — Sveda: ängel ( anĝelo ) — —► αγγελος: mesaĝisto —► angelika: kiu rilatas al mesagistoj, al anĝeloj (angelus) —► ευαγγελιον : bona novaĵo de ευ (bona) + αγγελος AGLAOS ( brila ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [aglaopo] Malnova Greka: ἀγλαωψ — ἀγλαος — AGR( kamparo )↓ Hindo-Europa Esperanta: [agrikulturo] [agro] [agronomo] [agropiro] [agrostemo] [agrostido] [akreo] [onagro] [pelerino] [pilgrimi] [podagro] Sankrita: ájrah( kampo ) — Latina: ager/agri( kampo ) — agrarius — agrestis — agrios( sovaĝa ) — agronomia — agropyron( agropiro ) — agrostemma — agrostis onagros( sovaĝa azeno ) — peregrinari — peregrinus — podagra( falilo )( kaptilo ) — Malnova Greka: οναγρος( onagro ) — ποδαγρα( kaptilo kiu kaptas la beston je la piedo )← πους/ποδος( piedo )+αγρευω — ἀγρα( ĉaso ) — ἀγρειος( kampara ) — ἀγρευω( ĉaskapti )( fiŝkapti ) — ἀγριος( sovaĝa ) — ἀγρονομος( kampara )( sovaĝa )( agronomo ) — ἀγρος( kampo ) — ἀγροστις — Franca: acre( akreo ) — agraire( agrara )( kampara ) — agrarien — agreste( kampeca ) — agricole( agrikultura ) — agriculteur — agriculture( agrikulturo ) — agro- — agrochimie( agrohemio ) — agrologie( agrologio ) — agronome( agronomo ) — agronomie( agronomio ) — agronomique( agronomia ) — agrostis( agrostido ) — agroville — onagre( onagro )( sovagazeno ) — pèlerin( pilgrimanto ) — pèlerinage( pilgrimado )( pilgrimejo ) — pèlerine( pelerino ) — pérégrin — pérégrination( migrado ) — pérégriner( migri )( vagi ) — podagre( podagro )( podagrulo ) — Itala: acro( akreo ) — agricoltura( agrikulturo ) — agricoltóre( agrikulturisto )( terkulturisto )( terkultivisto ) — agrimensura( termezurado ) — agrimensóre( termezuristo ) — agriturimo( agroturismo )( kampara turidsmo ) — agro( agro )( kamparo ) — agroalimentare( agronutraĵa ) — agronomìa( agronomio ) — agrèste( kampa )( kampara ) — agrèste( kampara ) — agrìcolo( agrara )( agrikultura ) — agrònomio( agronomo ) — agrònomo( agronomo ) — agròstide( agrostido ) — onagro( onagro ) — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 20 de 520 12/12/14 12:47 pellegrina( pelerino ) — pellegrinare( pilgrimi )( vagadi )( pilgrimado ) — pellegrino( pilgrimanto )( pilgrimulo )( stranga )( neordinara )( originala ) — pellegrinàggio( pilgrimado )( pilgrimgrupo )( pilgrimantaro ) — peregrinare( migri )( vagadi ) — peregrinazióne( migrado )( vagado ) — peregrìno( fremda )( precioza )( rafinita )( kurioza )( ekstravaganca ) — podagra( podagro ) — podagróso( podagra )( podagrulo ) — Hispana: agricola( agrokulturisto ) — agricultura( agrikulturo ) — agro( agro ) — peregrino( pilgrimanto ) — Portugala: acre — agricultura( agrikulturo ) — agro( agro ) — agrônomo( agronomo ) — agróstide — peregrinar — Germana: Acre( akreo ) — Acker( kampo ) — ackerbaulich( agrokultura ) — Ackerboden( kultivebla grundo )( plugeblaj kampoj ) — Ackererbse( kampopizo ) — ackern( plugi )( streĉe labori ) — Agronom( agronomo ) — Agronomie( agronomio ) — Pilger( pilgrimanto )( pilgrimulo ) — pilgern( pilgrimi ) — Podagra( podagro ) — podagrisch( podagra ) — Nederlanda: acre( akreo ) — akker( kampo )( agro ) — agrariër( agrokulturisto ) — agrarisch( agrara ) — agronomie( agronomio ) — agronomis( agronomo ) — pelgrim( pilgrimanto )( pilgrimulo ) — pelgrimage( pilgrimado ) — Angla: acre( akreo ) — acreage( akreaĵo ) — agrarian( agrara )( kampara ) — agrestial( kampeca ) — Agricola( Agrikolo ) — agricultural( agrikultura ) — agriculture( agrikulturo ) — agronomist( agronomo ) — agronomy( agronomio ) — Agropyron( agropiro ) — Agropyrum( agropiro ) — Agrostemma( agrostemo ) — Agrostis( agrostido ) — onager( onagro ) — peregrinate( vagadi ) — peregrine( migra falko ) — pilgrim( pilgrimanto ) — pilgrimage( pilgrimlado ) — podagra( podagro ) — Belorusa: аграном( agronomo ) — акр( akreo ) — Rusa: агроном( agronomo ) — акр( akreo ) — Slovaka: agronóm( agronomo ) — Sveda: agronom( agronomo ) — Pola: agrarjusz( agrarulo ) — agrarny( agrara ) — agrarysta( agraristo ) — agratechnika( agrotekniko ) — agronom( agronomo ) — agronomiczny( agronomia ) — agronomja( agronomio ) — akr( akreo ) — peregrynacja( migrado ) — podagra( podagro ) — podagrycny( podagra ) — podagryk( podagrulo ) — AGUARA ( aguarao ) ↓ Hispana Esperanta: aguarao — Hispana: aguara( aguarao ) — —► indiĝena sudamerika vorto AGwH ( ŝafido ) ↓ Hindo-Europa Esperanta: [agnokasto] [agnuso] Latina: agnus ( ŝafido ) — agnellus ( ŝafideto ) — Malnova Greka: αγνος ( pura ) ( sankta ) — Etimologio de Esperanto http://remush.be/etimo/etimo.html 21 de 520 12/12/14 12:47 Franca: agneau ( ŝafido ) — agneler — agnelet ( ŝafideto ) — Itala: agnellàio ( ŝafidbuĉistoo ) ( ŝafidisto ) — agnellino ( ŝafideto ) ( junŝafido ) — agnèllo ( ŝafido ) — agnus Dei ( ŝafido de Dio ) — Angla: yean ( ŝafnaki ) — yeanling ( ĵus naskita ŝafideto ) — —► agnus: unua vorto de la preĝo „Agnus Dei qui tollis peccata mundi” (Ŝafido de Dio, kiu forigas la pekojn de l’mondo) —► eble ne estas rekta rilato inter αγνος kaj agnus. Sed simbola rilato ja ekzistas —► agnokasto: arbusto. Planto simbolo de pureco, ĉasteco. AHLAS, HALSA ( alzana ) ↓ Malnova Greka Esperanta: [alzana] Franca: alezan( alezano ) — AIDH/IDH ( bruli ) ↓ Hindo-Europa Esperanta: [aneto] [anetolo] [edifi ] ← lat:aedificare [edilo ] ← lat:aedilis [estero] [estivacio ] ← lat:aestivare [estuaro ] ← lat:aestuarium [etano] [etanalo] [etanolo] [etero ] ← lat:aether [etilo] [etileno] [etiopo] Sankrita: édhah, idhmáh( brulligno ) — Latina: aedes ( fajrejo ) ( templo ) — aedicula ( kapelo ) — aedificare ( edifi ) —

——————————————–

George ANCA

Munchen
Categorii
Sens Giratoriu
Niciun comentariu

Răspunde

*

*

Alte Articole